ഡോളറിനെതിരെ ഇന്ത്യൻ രൂപയുടെ മൂല്യം ചരിത്രത്തിലെ ഏറ്റവും വലിയ തകർച്ച നേരിടുന്ന സാഹചര്യത്തിൽ, വിനിമയ നിരക്ക് പിടിച്ചുനിർത്താൻ ലഭ്യമായ എല്ലാ വഴികളും തേടി റിസർവ് ബാങ്ക് ഓഫ് ഇന്ത്യ. ഡോളറുമായുള്ള വിനിമയത്തിൽ രൂപയുടെ മൂല്യം 97-ന് അടുത്തെത്തിയതോടെയാണ് ആർബിഐ അടിയന്തര നടപടികളിലേക്ക് കടക്കുന്നത്. ആർബിഐ ഗവർണർ സഞ്ജയ് മൽഹോത്രയുടെ നേതൃത്വത്തിൽ ഉന്നത ഉദ്യോഗസ്ഥർ തുടർച്ചയായി യോഗം ചേർന്ന് സ്ഥിതിഗതികൾ വിലയിരുത്തിക്കഴിഞ്ഞു. കറൻസി സ്വാപ്പുകൾ വ്യാപിപ്പിക്കുക, പലിശ നിരക്ക് വർദ്ധിപ്പിക്കുക തുടങ്ങി രൂപയെ രക്ഷിക്കാനുള്ള എന്ത് കർശന നടപടിക്കും ബാങ്ക് തയ്യാറാണെന്നാണ് അടുത്ത വൃത്തങ്ങൾ നൽകുന്ന സൂചന.
രൂപയുടെ തകർച്ചയും വിലക്കയറ്റവും തടയാൻ പലിശ നിരക്കുകൾ (റെപ്പോ നിരക്ക്) ഉടൻ വർദ്ധിപ്പിക്കാനാണ് ആർബിഐയുടെ പ്രധാന ആലോചന. നിലവിൽ 5.25 ശതമാനമാണ് അടിസ്ഥാന പലിശ നിരക്ക്. ജൂൺ ആദ്യവാരത്തിലാണ് അടുത്ത പണനയ സമിതി യോഗം ചേരേണ്ടതെങ്കിലും, അതിനായി കാത്തുനിൽക്കാതെ 2022-ൽ ചെയ്തതുപോലെ അടിയന്തരമായി നിരക്കുകൾ കൂട്ടിയേക്കും. ഇന്ത്യയിലെ കടമെടുപ്പ് നിരക്കുകൾ ഉയർത്തുന്നത് വഴി വിദേശ നിക്ഷേപകരെ വീണ്ടും രാജ്യത്തേക്ക് ആകർഷിക്കാൻ സാധിക്കുമെന്നാണ് സാമ്പത്തിക വിദഗ്ധരുടെ വിലയിരുത്തൽ. ഈ വർഷം ഇന്ത്യൻ ഓഹരി വിപണിയിൽ നിന്ന് വിദേശ നിക്ഷേപകർ വൻതോതിൽ പണം പിൻവലിക്കുന്നത് രൂപയ്ക്ക് വലിയ തിരിച്ചടിയുണ്ടാക്കിയിട്ടുണ്ട്.
രാജ്യത്തേക്ക് ഡോളർ ഒഴുക്ക് വർദ്ധിപ്പിക്കുന്നതിനായി പ്രവാസി ഇന്ത്യക്കാർക്കായി പ്രത്യേക നിക്ഷേപ പദ്ധതികൾ കൊണ്ടുവരാൻ ആർബിഐ പദ്ധതിയിടുന്നുണ്ട്. മുൻപ് 2013-ൽ സമാനമായ പ്രതിസന്ധി ഉണ്ടായപ്പോൾ പ്രത്യേക പദ്ധതിയിലൂടെ 3000 കോടി ഡോളർ സമാഹരിക്കാൻ ഇന്ത്യയ്ക്ക് കഴിഞ്ഞിരുന്നു. എന്നാൽ ഇത്തവണ പുതിയ ആകർഷകമായ പദ്ധതികളിലൂടെ 5000 കോടി ഡോളറെങ്കിലും പ്രവാസികളിൽ നിന്ന് സമാഹരിക്കാനാണ് ആർബിഐ ലക്ഷ്യമിടുന്നത്. ഇതിന് പുറമെ, കേന്ദ്ര സർക്കാരുമായി ആലോചിച്ച് വിദേശ വിപണിയിൽ സോവറിൻ ഡോളർ ബോണ്ടുകൾ ഇറക്കാനും ആലോചനയുണ്ട്.
രൂപയുടെ മൂല്യം വിചാരിച്ചതിലും വേഗത്തിൽ ഇടിയുന്നുണ്ടെങ്കിലും ഇന്ത്യയുടെ സാമ്പത്തിക അടിത്തറയും ബാങ്കിംഗ് സംവിധാനവും പൂർണ്ണമായും ഭദ്രമാണെന്ന് സാമ്പത്തിക വിദഗ്ധർ ചൂണ്ടിക്കാണിക്കുന്നു. ബാങ്കിംഗ് മേഖലയിൽ പണലഭ്യത ഉറപ്പാക്കാനും ഡോളർ കരുതൽ ശേഖരം ഉയർത്താനുമായി കഴിഞ്ഞ ദിവസം 500 കോടി ഡോളറിന്റെ കറൻസി സ്വാപ്പ് ലേലം ആർബിഐ പ്രഖ്യാപിച്ചിരുന്നു. വരും ദിവസങ്ങളിൽ വിപണിയിലെ കറൻസി ഒഴുക്ക് നിയന്ത്രിക്കാൻ ഇത്തരം കൂടുതൽ ലേലങ്ങൾ ഉണ്ടായേക്കും. രൂപയെ താങ്ങിനിർത്താൻ ബാങ്ക് സർവ്വ സന്നാഹങ്ങളുമായി രംഗത്തുണ്ടെങ്കിലും ഔദ്യോഗിക പ്രതികരണങ്ങൾക്ക് ആർബിഐ ഇതുവരെ തയ്യാറായിട്ടില്ല.